Deneme Örnekleri Deneme Yazıları

Orada, yabancı hiçbir konuğa yer vermeksizin kendi kendimizle her gün başbaşa verip dertleşmeliyiz; karımız, çocuğumuz, servetimiz, adamlarımız yokmuş gibi konuşup gülmeliyiz. Tutkuları içinde ne kemirici kaygılar.Ne korkular içinde kıvranır insan! İçi arınmamışsa, neler bekler insanı,Kendi kendisiyle ne savaşlar eder boşuna! Zincirlerimizi götürürüz kendimizle birlikte; tam bir özgürlük değildir kavuştuğumuz; döner döner bakarız bırakıp gittiğimize; onunla dolu kalır düşlerimiz. Bundan başka, saraydan ve pazardan el çekmekle hayatımızın baş kaygılarından kurtulmuş olmuyoruz.

• Birçok türle arasında benzer özellikler barındıran deneme türü diğer türlerden ince çizgilerle ayırt edilebilmektedir.
• Bu tür yazılarda asık suratlı bir anlatım ve belli bir plana göre yazma zorunluluğu yoktur.
• Eğitimin, hayatımızdaki yeri ve öneminin bilincinde olmayan bir insan yoktur sanırım.
• Deneme, yazarın kişisel deneyimlerini, düşüncelerini, gözlemlerini ve duygularını serbestçe ifade ettiği bir yazı türüdür.

Montaigne’den başka deneme türünün ünlü yazarları kimlerdir? Deneme türünde yazarın kişisel duyguları, düşünceleri, istekleri, hayalleri ön sırada yer alır. Özgürce seçilen bir konuda, yazarın kendi kendiyle konuşma havası içinde yazdığı yazı türüdür. Bir insanın herhangi bir konuda duygu, düşünce ve görüşlerini paylaşmak amacıyla kesin hükümlere varmadan samimi bir üslupla yazdığı yazılara deneme denir. Tanzimat döneminde ise Şinasi, Ali Suavi, Ziya Paşa ve Namık Kemal gibi bazı yazarlar Cumhuriyet edebiyatından öncesi dönemde deneme yazısı yazan yazarlardandır.

Sıradan insanın “baktığı” şeyi deneme yazarı “görür”. Yazının konusu yazarın o anda aklına geliveren bir konu görünümündedir. Fıkralar toplumsal konulara kişisel yaklaşımlar getirirken deneme iç dünyanın samimi itirafı gibidir. Bana hak vermenizi ya da yargılamanızı istemiyorum” buradan da anlaşıldığına göre denemeler iddialı olmayan, ispat kaygısı taşımayan; temel anlamda insan doğallığına dayanan eserlerdir. Deneme yazarken paylaşımcı ve samimi bir üslup kullanırken sohbete, düşünmemizi ortaya koyarken fıkraya, duygularımızı ortaya koyarken eleştiriye yaklaşma riski her zaman vardır. Girişte konuya giriş yapılır, gelişme bölümünde düşünceler detaylandırılır, sonuç bölümünde ise bir özet veya vurucu bir cümleyle yazı tamamlanır.

Deneme Nedir, Özellikleri Nelerdir? Deneme Nasıl Yazılır? Deneme Yazım Kuralları ve Örnekleri

Deneme, yazarın kendi fikir ve deneyimlerini özgür bir üslupla aktardığı kısa yazı türlerinden biridir. Bir deneme için her zaman, okurun ilgisini çekecek ve denemeyi sonuna kadar okunmasını sağlayacak bir giriş cümlesi çok önemlidir. İyi bir deneme yazmanın yollarından biri, belli bir konudaki düşünceleri önce bir kâğıda gelişigüzel not etmektir.

Birbirinden farklı konularda yazılabilen denemeler için felsefeyle ilişkili olan hususlar da uygun birer konu oluşturur. Çünkü son derece farklı konularda yazılabilen denemeler, çeşitli bağlamlara yönelik olabilir. Pek çok kişi deneme türünün yazım kurallarının yanı sıra bu türde bir yazı oluşturmaya nasıl başlayacağını da sorgular. Yukarıda belirtilen hususlar, deneme yazılarının temel özellikleri ve üslubu düşünülerek sıralanan kurallardır. Çünkü bu deneme bonusu veren yeni siteler düzyazı türünün pek çok konuda yazılabilmesi “Deneme yazmanın temel kuralları nelerdir?” sorusunu akla getirir. Bu düzyazı türünün Türk edebiyatı kapsamındaki örnekleri şu şekilde sıralanabilir;

Kompozisyon Konu Örnekleri

Ahmet Haşim, Ahmet Hamdi Tanpınar, Azra Erhat, Bedri Rahmi Cumhuriyet dönemi yazarlarındandır. Deneme Fransız yazar Montaigne ile başlamış olmasına karşın, daha sonraki yıllarda İngiliz yazarlar tarafından geliştirilmiştir. Denemenin paragraflara bölünmesi, söylenmek istenilenin kolay ve açık bir biçimde ortaya koyulmasını sağlar. Birçok deneme üç ya da daha fazla paragraftan oluşur. Öne sürülen her yeni düşünce için ayrı bir paragraf kullanılmalı ve her paragrafta bir ana düşünce işlenmelidir.

Bu bağlam da deneme günümüz de en çok okunan ve en çok sevilen türler arasın da bulunmaktadır. Cumhuriyet dönemin de ise deneme türleri kendini daha da geliştirmiştir. Deneme örneklerinin ilkini Fransız edebiyat yazarı Montaigne vermiştir.

Son Yazılar

Çünkü bir halk çocuğu, bir halk adamıydı Atatürk. Şeflerin ödevi hayatı sevinç ve istekle karşılamak hususunda uluslarına yol göstermektir” diyordu Atatürk ölümünden bir yıl önce yabancı bir devletin dışişleri bakanına. Deneme türü Türk edebiyatına Tanzimat‘tan sonra girmiştir. “Senli benli” deneme Fransa’da Montaiqne’le başlamıştır. Deneme türünden eserleri içerik ve anlatım özellikleri bakımdan “senli benli” ve “düzenli” olmak üzere ikiye ayırabiliriz.

Deneme yazarlığı için ne tür özelliklere sahip olmak gerekir? Bu tür yazılarda asık suratlı bir anlatım ve belli bir plana göre yazma zorunluluğu yoktur. Eskiden bu tür yazılara “kalem tecrübesi” denirdi. Deneme türü özellikle Cumhuriyet Döneminde gelişmiştir. Kendi zihinsel âleminde düşünce temrinleri yapar.